archive-nl.com » NL » S » SEES.NL

Total: 288

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".
  • sees.nl
    startpagina historie edgeøya oude gegevens nieuwe gegevens media laatste nieuws twitter facebook slot event academische jaarprijs over de expeditie televisie weblogs radio kranten websites overig media over de expeditie overig nieuws opgeven inloggen Hypothese sept 2015 magazine van NWO Wetenschap tussen de ijsberen artikel in nieuw tabblad TELEVISIE NOS journaal Jinek Nieuwsuur Jeugdjournaal OVERZICHTEN Weblogs Kranten Websites RADIO FRAGMENTEN Lees meer NIEUWS Twitter Facebook Resultaten Lezingen Bijeenkomst SCHRIJVERS OVER SEES

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=131 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    deze pagina zijn ze bij elkaar gezet binnenkort Broerstraat 5 media overig Rendier staat liever in de kou Bionieuws media overig Op zoek naar sporen van vroege jagers op Spitsbergen Archeologie magazine media overig Expeditie Edge oslashya Geobrief nl media overig Wetenschap tussen ijsberen Hypothese media overig De tiendaagse van Edge oslashya Bionieuws media kranten Pas op voor witte stippen in de verte NRC next media kranten De witte stip

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=152 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    dag en nacht monsters neemt van allerlei meertjes op Spitsbergen mijn dag begon op 17 juli en duurt nog steeds voort kijkt bezorgd naar de golfslag in het fjord De eerste keer dat hij naar Edge oslashya ging het eiland aan de oostkant van Spitsbergen dat onze uiteindelijke bestemming is was hij doodziek Iedereen wordt zeeziek zegt hij maar de meeste mensen komen daar wel overheen Hij niet Alle hens aan dek Ik vrees dat ook ik er slecht tegen kan Aan dek blijven dat is het advies Is het niet tegen zeeziekte dan wel om niets te missen Mensen die klagen dat ze geen walvissen zien zitten altijd binnen zei de ervaren poolreiziger al tegen me Dus ik sta buiten Dag en nacht als het nodig is Want wanneer ga je naar binnen om te slapen als je langs de kust van Spitsbergen vaart en het altijd licht blijft Ik heb twee nachten gesmacht naar een zacht matras een warme kamer en een gordijn om dicht te doen maar ik vermoed dat het me vanavond allemaal een zorg zal zijn Expeditieblog 5 De ijsbeer De ijsbeer was een stipje door een verrekijker Een bewegend wit stipje precies op de plek waar we aan land zouden gaan Zouden Want de regel is als er ergens een ijsbeer loopt gaan we niet Om onszelf niet in gevaar te brengen maar de beer ook niet Als hij aanvalt mogen onze gidsen de beer als hij binnen dertig meter afstand is doodschieten Dat wil niemand Ik heb het bewegende witte stipje niet gezien Ik kreeg met een klein clubje lotgenoten een verlate veiligheidsbriefing We waren net wat opgekrabbeld uit een diep dal van zeeziekte Het begon s avonds in het restaurant De deining zat al snel niet meer in het schip maar in mijn maag Ondertussen vertelde een wetenschapsjournaliste vroeger walvisgids in Noorwegen hoe grappig het was hoe toeristen uit verschillende culturen omgaan met zeeziekte Botte Amerikanen en Nederlanders braken met veel misbaar overboord Japanners doen het beschaamd in hun borstzakje Dat was te veel Ik zocht frisse lucht Buiten was van Spitsbergen weinig te zien we voeren ver uit de kust en de wolken hingen laag en verborgen de meeste bergen en gletsjers Even heb ik daarna nog geprobeerd in de bar te luisteren naar de welkomstwoorden Ik zag een stralende Maarten Loonen de wetenschappelijke expeditieleider uit Groningen die zes jaar bezig is geweest deze reis voor elkaar te krijgen en de gidsen waarvan ook veel uit Groningen die allemaal dolblij waren dat het ging beginnen Ook schudde ik Louwrens Hacquebord nog even de hand de grote Groningse poolprofessor die met pensioen is en hier gewoon meereist als gids Hij was het die de de zodiac bestuurde die me aan boord bracht van de Ortelius Daarna was het klaar Ik vluchtte naar buiten naar de reling waar een geelgroen uigeslagen jongen voor me aan de kant ging Ik deed wat hij daarvoor ook had gedaan het was te zien aan de sporen op de zijkant van het schip Na afloop glimlachten we naar elkaar en stelden ons netjes voor Hij was hier om een weerstation te plaatsen op een gletsjer maar eerst sorry hing hij nog even zijn hoofd over de rand Het duurde tot elf uur vanochtend We waren om de zuidpunt van Spitsbergen gevaren en hadden het kalmere water van het Storfjord tussen West Spitsbergen en Edgeøya bereikt En dus zat ik om half twaalf bij de inhaalsessie van de veiligheidsinstructie van die ochtend toen werd omgeroepen dat er een ijsbeer op onze landingsplek liep Het schieten van een ijsbeer had ik net geleerd wordt hier net zo grondig onderzocht als de moord op een mens We voeren dus verder en na een uur was alles van die hele ellendige nacht vergeten Eerst was er één walvis die in de verte spoot en zijn rug liet zien Daarna waren er vier redelijk dichtbij het schip Twee bultruggen een gewone vinvis en een dwergvinvis En in de verte voor de kust die met zijn bergen en gletsjers prachtig lag te blinken in de zon spoten er zeker nog twee De dwergvinvis kwam het dichtste bij Na elke spuit kwam zijn zwarte rug met vin uit het water Je kon hem horen die spuit Zo dichtbij Dat stipje van die ijsbeer kon ik vandaag best even missen Expeditieblog 6 Om te janken Grote woorden Voordat ik op deze poolreis ging zag ik een filmpje met Ramsey Nasr die vertelde hoe mooi Spitsbergen was Het was een dramatisch filmpje waarin hij grote woorden gebruikte en zei dat je hier pas echt voelt dat je leeft Ik dacht zo kan ie wel weer Ik ben nu vijf dagen op Spitsbergen twee echte expeditiedagen gehad en ik kom er niet onderuit Ik ga grote woorden gebruiken Het is hier zo ongelooflijk mooi dat ik wel kan janken Ontroering De zon scheen vandaag op het pakijs Alleen dat was al genoeg geweest De schittering de eindeloos verschillende ijsformaties in wit blauw en zilver het geluid van schurend en afbrokkelend ijs de druppels smeltwater op het zeeoppervlakte het steeds veranderende zicht omdat alles drijft De ontroering was een dag eerder al toegeslagen door de walvissen en tijdens een zodiaccruise langs een vogelklif waar jonge dik of kortbekzeekoeten mag allebei zeggen de specialisten hier vanaf sprongen De klif was honderden meters hoog en vliegen kunnen ze nog niet die arme schatten De vaders zitten beneden te roepen spring spring spring en als ze dan dapper genoeg zijn zweven ze naar beneden liefdevol begeleid door de moeders die proberen bij te sturen waar nodig Vlak over onze hoofden doken ze vooruit geblazen door de wind In het zonnetje Maar vandaag sloeg alles Na het varen met de zodiac door het pakijs met aan de overkant kraakhelder zicht op bergen gletsjers en sneeuw van West Spitsbergen lagen de walrussen ons op te wachten op het strand Heerlijk dicht tegen elkaar aangepropt in de zon slagtanden omhoog vinnen zo nu en dan krabbend aan lijf en neus Ik zat in het zonnetje te kijken de temperatuur was s middags opgelopen tot een hier uitzonderlijke 14 graden toen een enorme mannetjeswalrus aan kwam zwemmen zijn kop eerst een paar keer onderzoekend boven water stak die tanden en aan land ging Na een meter of twee schuifelen met dat gigantische lijf legde hij steeds even zijn kop neer Hij had het warm Uiteindelijk schoof hij onder luid gemor van de rest aan bij de troep Ramsey Nasr Gewoon om het te zien van zo dichtbij zo n simpele handeling van zo n bizar beest het is hier in deze omgeving adembenemend De hele dag liep ik verder rond met twee oude mannen die hier decennia geleden overwinterden voor wie het hier zo vertrouwd is als thuis Ze vertelden verhalen en maakten naast al dat natuurschoon we liepen langs bergen zo kaal en rotsig als in de woestijn en zagen nog een ringelrob een poolvos en rendieren in de verte ook de geschiedenis van de plek nog voelbaar We wandelden zo rustig dat ik vaak in stilte kon staan van bovenaf starend over de kust en het pakijs en de zon die alles deed fonkelen De tranen stonden in mijn ogen Dat ik nog net niet huilde kwam waarschijnlijk omdat Ramsey Nasr naast me stond Expeditieblog 7 The big picture Vogelaar Ik ben geen vogelaar Ik vind het fijn als er vogels zijn en geniet van de spectaculaire vluchten van de boerenzwaluwen rond ons huis en hun gekwetter op het dak Maar ik heb nog nooit een verrekijker gepakt om naar een vogel te kijken Laat staan een telescoop Ik heb daar het oog niet voor Ik kijk naar landschappen Bij voorkeur ruige landschappen met weidse vergezichten hoog in de bergen of rotswoestijnen Bossen kan ik ook best prachtig vinden maar mijn hart gaat er nooit sneller van kloppen Hier zie ik ze de vogelaars Deze poolexpeditie heeft er veel meegenomen Temidden van de meest spectaculaire landschappen richten ze hun verrekijkers op Noorse stormvogels drieteenmeeuwen kleine rietganzen grote burgemeesters zeekoeten en ivoormeeuwen Ongeduld Ik probeer het ook Ik heb een verrekijker mee die zo nu en dan ook echt om mijn nek hangt en dan speur ik naar de vogels Even maar Dan word ik ongeduldig Ik wil alles zien In één blik Stoppen Zaterdag maakten we een lange wandeling vanaf de kust van West Spitsbergen op zoek naar een kolonie ivoormeeuwen in de bergen Een schitterende tocht Als ik heel eerlijk was maakte het mij niet heel veel uit of we de kolonie zouden vinden of niet Ik genoot van het landschap en trouwens ook van de verbetenheid van de mannen die koste wat kost bij die kolonie moesten komen Onderweg vielen twee jonge onderzoeksters soms op hun knieën Niet omdat het te zwaar was maar vanwege een plantje of een mosje Alles verzamelden ze Een andere wetenschapper smeekte de gidsen bijna of hij even wat ganzenkeutels mocht verzamelen Een geoloog vertelde over de herkomst van de bobbeltjes op de stenen De gids stopte regelmatig voor eidereendendons sneeuwalgen of ijzerafzettingen Ongeschikt Ik had overal overheen gekeken Met een glimlach die volgens een Australische zeehondenonderzoeker al dagen op mijn gezicht zit zag ik de bergen de gletsjers de sneeuw de rotsen de rivier die er doorheen stroomde de mist die binnen kwam drijven en over de bergen viel het licht dat steeds veranderde De zeldzame bloemetjes zag ik niet de rare bolvormige stenen zag ik niet de lijnen in de rotsen zag ik niet de ijsbeersporen in de sneeuw zag ik niet Ik vind het geweldig al die wetenschap hier aan boord Maar ik vrees dat ik er niet geschikt voor ben Expeditieblog 8 Grijs Koude vingers Stientje van Veldhoven van D66 heeft warmhoudzakjes waar je in je handschoenen je vingers tegenaan kunt duwen Ik mocht er een lenen Geweldige dingen We stonden aan de rand van een bergmeer waarvan we de overkant niet konden zien Het was mistig Het grijze meer golfde want het waaide ook stevig Het regende nauwelijks maar zonder dat ik het in de gaten had waren mijn handschoenen toch nat geworden van de vochtige lucht Het was koud De zon van de afgelopen dagen heeft ons verlaten Grijs s Ochtends had ik mijn zoontje nog aan de telefoon gehad die bij een graadje of 25 op de camping Ice Age speelde en vertelde dat zijn beste vriendinnetje verliefd op hem was Nu was alles grijs Het meer de lucht de stenen Aan de waterkant nam een bioloog monsters van het water om te kijken naar het minuscule leven zoals watervlooien dat erin zat Heel weinig zo bleek De bioloog keek naar het doodse water glimlachte en zei dat had ik al verwacht Springstaarten mos en vlooien Verderop zat een jonge bioloog stenen om te draaien Hij had een plastic buisje in zijn mond waarmee hij springstaarten ving Hij zoog ze een stukje op die kleine zwarte insectjes en stopte ze in een doorzichtig buisje Springstaarten vertelde hij leven al 400 miljoen jaar op aarde en zijn belangrijk voor de bodemecologie Ze eten schimmels zijn voer voor roofmijten en spinnen en spelen een grote rol in de reproductie van mossen De toendra van Spitsbergen staat vol met mossen in allerlei tinten De mossenonderzoekers waren vandaag beneden gebleven om daar hun monsters te nemen Ze hadden een goede dag Hier op de noordpunt van het eiland Barentsøya waar we naartoe zijn uitgeweken omdat er elders te veel ijs lag is maar heel weinig onderzoek gedaan naar mossen De bioloog van de watervlooien verzamelde ook sieralgen voor een collega hij krabde met zijn nagel in het glibberige laagje op de stenen die in het water lagen Als je ze onder de microscoop legt zei hij zie je de meest schitterende vormen Bomen Uiteindelijk had zelfs onze doorgewinterde gids het koud geen warmhoudzakjes dus we daalden af naar de kust waar we nog een stukje omliepen om verse ganzenpoep te verzamelen We staken stukken van de toendra over die zo zompig waren als een moeras Onze laarzen zakten diep weg Toch is die vlakke toendra in werkelijkheid voor een groot deel begroeid met bomen De poolwilg met name een boom die horizontaal groeit en niet veel hoger wordt dan een paar centimeter In deze tijd van het jaar kleurt hij al geel Die poolwilg is voer voor grappen over boswandelingen en erin klimmen als er een ijsbeer aankomt bijvoorbeeld In Longyearbyen werd de eerste al gemaakt Je zal er maar wonen zei iemand in zo n grauwe nederzetting waar de zon zich s winters maandenlang niet laat zien met niet eens een fatsoenlijke boom om je aan op te hangen Expeditieblog 9 Beren op de weg Een ijsbeermoeder met twee cubs Links van het schip Ik herhaal links van het schip zwemt ijsbeermoeder met twee cubs Onrust aan boord Op sokken en met alleen een T shirt aan rennen passagiers naar het koude dek Stilliggen of keren om zwemmende beren beter te zien mag niet van de Noorse wet dus we moeten snel zijn Met het blote oog is eerst niets te zien wel op de camera s met superzoom van mijn reisgenoten Pas als de beren achter het schip op een ijsschots klimmen zie ik ze Of ik zie in ieder geval iets bewegen in de verte Dubbele relatie De toeristenindustrie hier heeft een dubbele relatie met de ijsbeer Ze zijn dé grote attractie van dit gebied iedereen wil ze zien maar ondertussen kunnen ze ook flink in de weg lopen Een beer op de plek waar de passagiers aan land zouden gaan betekent doorvaren en andere plannen maken We komen hier om beren te zien maar blijven wel zo veel mogelijk uit de buurt De beren hebben al wat plannen van de expeditie in de war geschopt en zo ging het ook maandag Een chaotische dag De eerste geplande landing kon niet doorgaan omdat er een ander cruiseschip al bleek te liggen gevalletje miscommunicatie en op de tweede landingsplek liep een beer Het alternatief een zodiakcruise Dat is een luxe term voor een ijskoud tochtje in een rubberboot Niet mijn favoriet ik loop liever Gelukkig voeren we langs een spectaculaire gletsjerwand vol gigantische scheuren Enge verhalen gingen rond over ongelukken met toeristen die te dichtbij waren op momenten dat er een stuk ijs van een gletsjer afbrak We bleven dus keurig op afstand Magische gletsjer Ik was altijd behoorlijk onder de indruk van de gletsjers in de Alpen maar ze zijn niets vergeleken bij wat je hier ziet Zo enorm Zondagavond voeren we langs een van de grotere hier met een kilometers lange ijswand aan de kust Voor de gletsjer lag de zee vol afgebroken ijsschotsen die niet wit zijn zoals het zee ijs maar allerlei tinten blauw De oudste stukken ijs waar in miljoenen jaren al het lucht uit is geperst zijn helemaal helder Uitstekend voor in de bar zeggen de gidsen Het schip koerste dwars door het ijs Dat was magisch en tegelijk wat onrustbarend als de schotsen tegen de boeg knalden en het ijs schuurde Andere ijsschotsen knisperden in de golven zoals een ijsklontje knispert in een drankje maar dan veel harder Prachtig geluid Schattig kopje De zodiakcruise ging op zoek naar de beer Nu hij het programma in de war had geschopt wilden we hem natuurlijk ook graag zien maar hij hield zich eerst verstopt tussen de morenenheuvels Na twee uur kwam hij dan toch tevoorschijn en negen zodiaks vol verkleumde mensen voeren zijn kant op terwijl hij langs de kust liep Het was de eerste beer waar we rustig naar konden kijken Af en toe keek hij wel wat bezorgd achterom en liep dan snel weer verder Een schattig koppie zo door de verrekijker maar uit zijn loop straalde een hoeveelheid kracht waar je niet tegenover wil staan Toen de beer ging rennen trokken we ons terug want we mochten hem niet verstoren Hier staat de beer boven de mens Expeditieblog 10 Badgasten De zon is teruggekeerd Hij kwam gistermiddag en scheen over de toendra die geel was van de verkleurde poolwilg Om de toendra stonden donkerbruine bijna zwarte bergen Kale bergen met soms een gletsjer bovenop De zon We stonden in een grote rivierdelta In de modder zaten verse voetafdrukken van een ijsbeer dus onze gids was extra waakzaam Maar met de zon ontspande alles We vielen op onze knieën om kleine bloemetjes te fotograferen en trokken lagen kleren uit Een van de wetenschappers waadde zelfs tot zijn middel door het water om monsters te nemen De zon stond laag en hij had een baard dus toen hij met grote stappen uit de rivier op ons afkwam zag het eruit als een Jupiler reclame Poolonderzoek vergt ontbering Dit viel mee want we waren in de luwte en in de zon maar een paar uur daarvoor zaten we nog in een zodiak met de wind om ons hoofd en liet de geoloog die al misselijk was van de deining met zijn blote handen grondboren in het ijskoude water zakken Ik keek toe met mijn handschoenen aan en bibberde al over mijn hele lijf Boren Zodra ons schip vaart zitten vogeltellers urenlang in de kou voorop het schip Archeologen blijven gerust van acht uur s ochtends tot elf uur s avonds zonder beschutting en zonder opwarmende beweging aan land Om te kunnen boren in meertjes worden nauwelijks te tillen kisten vol apparatuur het land op gesjouwd Marinebiologen zitten gerust urenlang in de zodiak op zoek naar een roofslak met de prachtige naam zee engel Natuurlijk is het niets vergeleken met wat de overwinteraars in 1968 en 1969 doorstonden Zij noemen dit een excursie het woord expeditie maken ze aan dit tripje niet vuil Onderzoekers en toeristen aan boord zijn onze badgasten En eerlijk is eerlijk met de luxe van hete douches zachte bedden en een prima restaurant aan boord hebben ze een punt Achter de horizon De zon die was teruggekeerd verdween ook weer Om half twaalf

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=103 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    sees WHERE sees x 6 AND sees y 6 AND sees z 0 AND sees q 0 Laatste nieuws Overzicht van alle pagina s Verdwaald op de website Vragen Hier uw logo Kan ik mee Hoe wordt ik donateur Alle pagina s in één keer zien We deden mee aan de Lees meer WILLEM BARENTSZ POOLINSTITUUT Lees meer Samenwerkingsverband van poolonderzoekers in Nederland ARCTISCH CENTRUM Het Arctisch Centrum van de

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?x=6&y=6&z=0 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    oude gegevens nieuwe gegevens media laatste nieuws twitter facebook slot event academische jaarprijs over de expeditie televisie weblogs radio kranten websites overig media over de expeditie weblogs nieuws opgeven inloggen Meer weblogs van Maaike Borst Het filmpje waar Maaike over schrijft druk op de afbeelding om de video te starten TELEVISIE NOS journaal Jinek Nieuwsuur Jeugdjournaal OVERZICHTEN Weblogs Kranten Websites RADIO FRAGMENTEN Lees meer NIEUWS Twitter Facebook Resultaten Lezingen Bijeenkomst

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=140 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    eenduidig te modelleren Ten tweede zijn er op oost Spitsbergen geen meetstations Gletsjerklimaat is in dit gebied dus nooit gemeten waardoor klimaatmodellen voor dit gebied op geen enkele manier gevalideerd kunnen worden Belangrijk werk te doen dus Deze klus wordt opgepakt door onderzoekers Stefan Ligtenberg en Willem Jan van de Berg van het IMAU in Utrecht Ergens de komende dagen zullen zij proberen een weerstation op het oostelijk gedeelte van Spitsbergen te plaatsen Makkelijker gezegd dan gedaan want een gletsjer op klimmen met een weerstation onder je arm een weerstation op een gletsjer opzetten en vervolgens weer teruglopen dat doe je niet zomaar En als er een ijsbeer aan wal gesignaleerd wordt dan mag je aan de hele klus niet eens beginnen Ik zal de voortgang van het onderzoek van Stefan en Willem Jan in de komende blogs zeker melden Ben je geïnteresseerd in het werk van deze wetenschappers Ook Stefan houdt een blog bij Een veranderend Arctisch gebied 22 augustus 2015 De eerste avond aan boord van het expeditieschip de Ortelius was direct de vuurdoop de deining op zee was zo hevig dat je in de boeg het schip met veel geweld op de golven kon horen vallen Ongeveer de helft van alle passagiers aan boord werd zeeziek in allerlei gradaties Op de derde expeditiedag komen we dan eindelijk aan bij Edgeøya Als Spitsbergen al het einde van de wereld is dan is Edgeøya het einde van het einde van de wereld In de kalme blauwe zee drijven talloze ijsschotsen Alleen de ruïnes van het Nederlandse Kapp Lee poolstation dat hier ooit heeft gestaan herinneren nog aan menselijke aanwezigheid Omdat ik zelf nog niet met mijn eigen onderzoek kan beginnen op deze locatie besluit ik mee te gaan met een wandeltocht die vanuit de expeditie wordt georganiseerd Met zodiacs worden we naar Kapp Lee gebracht Walrussen liggen hier op het strand te zonnen een poolvos schiet weg tussen de rotsblokken De enige geluiden die je hier hoort zijn het klotsen van de golven tussen de ijsschotsen en het krijsen van meeuwen Uiteindelijk zien we in de verte een ijsbeer waardoor we weer moeten omkeren Vegetatieveranderingen in het Arctisch gebied Het is moeilijk om je op een verlaten plek als deze voor te stellen dat zaken als klimaatverandering werkelijk aan de orde zijn Het lijkt iets voor een andere wereld Toch lijken de bevindingen van René van der Wal van de Aberdeen University op het tegendeel te wijzen Hij heeft vandaag in dit gebied vegetatiemetingen uit 1977 herhaald en tot zijn grote verbazing is de vegetatie in de tussentijd onherkenbaar veranderd In Rosenbergdalen werd een kleine 40 jaar nog een heel open pioniersvegetatietype waargenomen De stenige bodem was destijds nog goed waar te nemen tussen de verschillende planten Hoe anders is dit anno 2015 dikke moslagen domineren nu het gebied Diep wortelende planten zoals die in de pioniersvegetatie veel werden gevonden zijn nauwelijks meer aanwezig Het nieuwe vegetatietype produceert veel meer biomassa dan het oude Dit is een erg interessant gegeven als je weet dat productie van biomassa in het Arctisch gebied over het algemeen een zeer moeizaam proces is Nutriënten zijn meestal niet ruimschoots aanwezig en ook is er vaak een tekort aan water omdat het er weinig regent Hierdoor groeien planten over het algemeen maar langzaam en verandert het Arctisch ecosysteem traag Waar komt dan die nieuwe biomassa ineens vandaan De meest voor de hand liggende verklaring die René kan bedenken is dat er meer nutriënten in het ecosysteem zijn gekomen door een toename in aantallen vogels in het gebied Deze toename heeft waarschijnlijk zijn oorsprong in een opwarmend klimaat dat het broedseizoen heeft verlengd Zelfs een broedseizoen dat slechts een week of twee langer is kan voor sommige vogels het verschil maken of zij in dit gebied kunnen broeden of niet Het gebied is dus mogelijk veel aantrekkelijker geworden door vogels en de extra nutriënten die deze vogels uitscheiden kunnen een enorme impact hebben op een ecosysteem dat gewend is het met weinig voedingsstoffen te doen Opportunistische mossen kunnen flink van deze nutriënten profiteren en gaan de competitie aan met de oorspronkelijke pioniersvegetatie Of deze hypothese ook de juiste is kan René niet met zekerheid zeggen Het is ook mogelijk dat er door opwarming van het klimaat meer water beschikbaar is gekomen in het gebied door smelt van permafrost waardoor de mossen beter kunnen gedijen Ook een toenemende predatiedruk door rendieren kan een effect op de vegetatie hebben Dit laatste lijkt René echter het meest onlogische scenario omdat bijvoorbeeld de drastische verandering in slechts 40 jaar heeft plaatsgevonden en de moslaag bij grote predatiedruk van rendieren naar verwachting dunner zal zijn Ook kunnen de effecten die in Rosenbergdalen zijn waargenomen erg lokaal zijn wat René overigens niet verwacht De vegetatie in het Arctische gebied lijkt dus aan grote veranderingen onderhevig te zijn Waar vroeger werd aangenomen dat dit vegetatietype erg stabiel was lijkt klimaatverandering indirect de Achilleshielen van dit vegetatietype te beïnvloeden nutriënten en watertekort Redenen genoeg om Arctische vegetatie volgens René een weinig bestudeerd vakgebied goed onder de loep te nemen zodat we beter kunnen begrijpen wat er zich nu werkelijk afspeelt in dit schijnbaar toch gevoelige gebied Het blijft een expeditie 24 augustus 2015 De afgelopen dagen kon ik voor mijn eigen onderzoek niets doen En al was het een voorrecht om de toeristische wandelingen mee te maken en al die bijzonderheden te zien ik had toch wel erg veel zin om zelf ook iets voor mijn onderzoek te doen Zondag was het dan eindelijk zo ver het steken van sedimentkernen in een meertje aan de zuidkant van Barentsøya stond op het programma De eerste tegenslag begon al s morgens toen bleek dat er te veel pakijs lag om aan land te gaan op de plek die we hadden voorbereid De landingsplaats werd verplaatst van de zuidkant van het eiland naar de noordkant van het eiland Deze plek hadden we niet van tevoren bestudeerd maar op de niet erg gedetailleerde kaart van het gebied konden

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=141 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    over de verspreiding van soorten en over de glaciologische geschiedenis van de Arctis Het voorkomen van bepaalde soorten in combinatie met hun genetische diversiteit vertelt veel over waar er wel en niet ijs heeft gelegen en hoe soorten de ijsbedekte gebieden na de ijstijd weer hebben heroverd De eerste resultaten in een paradijselijk dal 21 aug 2015 Vrijdag 21 augustus Vandaag zijn er spijkers met koppen geslagen Het was wederom een prachtige dag met spiegelgladde zee toen de eerste zodiac aan land ging bij Kapp Lee de punt van het eiland Edgeøya waar in 1968 1969 de vier Nederlanders veertien maanden verbleven In die eerste zodiac zaten nu de drie heren om daar voor het eerst sinds twintig jaar weer voet aan wal te zetten Ko de Korte Piet Oosterveld en Paul de Groot Vergezeld van een cameraploeg van de NOS Heel bijzonder om hier weer te zijn zei De Groot maar ook wel emotioneel De anderen gingen aan land voor verschillende wandelingen en onderzoeken Sommige onderzoekers telden de zeehonden en verzamelden hun uitwerpselen Anderen namen watermonsters Er is een kwikmeter neergezet een instrument dat een jaar lang gaat meten hoeveel kwik er in de lucht zit Op het strand is sediment bemonsterd Er waren wetenschappers die insecten mijten en springstaarten verzamelden En in het schitterende Rosenbergdal keek een team van vegetatie experts naar verschillen met 1977 toen hier uitgebreide opnamen zijn gedaan Schokkend aldus René van der Wal Het ziet er hier nu totaal anders uit dan in 1977 Toen was dit een kale gruisvlakte nu zie je dikke mospakketten gras en allerlei bloeiende planten Klimaatverandering Dat vinden de heren te vroeg om te zeggen Het zegt in ieder geval dat het ecosysteem in de Arctis voortdurend in verandering is De vegetatie ontwikkelt zich in een razend tempo Al bij de landing had een oplettende gids heel in de verte een klein wit stipje ontwaard Zou het een ijsbeer zijn Het was te ver weg om te kunnen zien Wellicht een dood rendier Of toch een steen Tijdens het uitladen van de zodiac werd een drietal mensen aangewezen om het stipje in de gaten te houden Het zou ook een ijsbeer kunnen zijn Dan was het wegwezen geblazen Nee het beweegt niet zeiden sommigen Het is een rendierkarkas Sein veilig iedereen kon aan de gang Natuurlijk hielden we het stipje nu en dan nog in de gaten Drie uur later bleek de zak rendierbotten alsnog een beer te zijn Tien punten voor Elise Biersma die al die tijd had volgehouden dat het stipje echt had bewogen Maar de beer toonde geen enkele aanstalten om onze kant op te komen Hij drentelde wat ging weer liggen Op twee kilometer afstand was dat voor ons geen reden om te vertrekken Wat een ongelooflijk weer Het kwik tikte de veertien graden aan ongewoon warm voor de tijd van het jaar Vijf tot tien zou normaal zijn De zon scheen stralend en maakte een betoverend lichtspel van de ijsbergen in de spiegelgladde zee Een gifgroen dal zwarte kliffen een meanderende rivier Hier en daar een zeehond en zelfs een walrus op een ijsschots Overvliegende dikbekzeekoeten kleine rietganzen een middelste jager En steeds maar weer dat kleine ijsbeerstipje in de verte Mist een gletsjer en ijsberen 25 aug 2015 Het mooie weer is voorbij De afgelopen dagen is het koud en mistig geweest De Arctis laat zien wie er de baas is al een paar keer hebben we niet aan land kunnen gaan omdat er teveel pakijs was of omdat er een ijsbeer op onze plek van bestemming zat Maar de wetenschappers laten zich niet uit het veld slaan Onverstoorbaar nemen ze watermonsters vanuit de zodiacs of ze laten zich afzetten op plekken waar we wél kunnen komen Ook als dat betekent dat ze pas om elf uur s avonds weer worden opgepikt Op de uitkijk om te kijken of het pakijs ons niet insluit Zaterdag was tot nu toe de laatste mooie dag De plantenmensen gingen door met hun vegetatieopnamen ze kijken hoe de plantengroei sinds 1977 is veranderd Daarom willen ze graag op zo veel mogelijk plekken in het Rosenbergdal werken Bij Kapp Lee gingen de archeologen aan de slag bij de restanten van een Russische jagershut uit circa 1760 Deze jagers of Pomoren waren uit op walrusivoor en de kostbare huiden van poolvos en ijsbeer De sporen van hun bloedige werk en dat van de West Europeanen die na hen kwamen zijn hier overal te zien waar je maar kijkt liggen botten Archeologisch onderzoek bij de restanten van een Russische walrusjagershut Intussen was het een grote dag voor de meteorologen Op deze dag moest het gebeuren het opzetten van een weerstation op een gletsjer Minstens vijf jaar gaat dat station het lokale weer vastleggen en meten hoe snel de gletsjer smelt De wetenschappers moesten tientallen kilo s aan apparatuur de gletsjer opsjouwen tweeëneenhalf uur bergop in een verraderlijk landschap Het is gelukt zegt Peter Kuipers Munneke weerman bij de NOS maar ook klimaatwetenschapper aan de Universiteit Utrecht We zijn ongelooflijk trots Een automatisch weerstation Zondag gingen wetenschappers in de mist aan land op het eiland Barentsøya dat net ten noorden van Edgeøya ligt Ze gingen op zoek naar meertjes om sedimentmonsters te nemen De toeristen mochten mee verspreid over een aantal groepen Een prachtig toendralandschap met allerlei vriespatronen in de grond En verbazend veel bloeiende planten allerlei soorten steenbreek een poolpapaver gletsjerboterbloemen Ongelooflijk dat die zich staande weten te houden in dit barre klimaat Maandag was opnieuw een mistige dag Meertjes en plantenonderzoekers gingen op verschillende plekken aan land Voor de overige mensen stond er een zodiac cruise op het programma De Freemangletsjer op Barentsøya komt op een spectaculaire manier in zee met een prachtig gletsjerfront veel ijsbergen en een mooi morenelandschap Ideaal om mooie foto s te nemen en watermonsters en onderwater geluidsopnamen Monsters nemen bij een gletsjerfront De klap op de vuurpijl was een ijsbeer die zich in het morenelandschap liet zien We volgden hem een minuut of tien

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=107 (2016-02-10)
    Open archived version from archive

  • sees.nl
    op het helicopterdek gemeten de helicopter hebben ze thuis gelaten Het idee is namelijk dat vlakbij de gletsjer veel sediment in het zeewater komt Dat heeft dan weer gevolgen voor de algen die in het water zitten Hoe verder weg van de gletsjer hoe minder sediment Tenminste dat denken de marine onderzoekers en deze monsters zijn er om na te gaan of die gedachte ook klopt Gisteren heeft het IMAU van de universiteit Utrecht een weerstation geplaatst op een gletsjer daar zullen jullie vast wel iets van op de NOS zien want die was erbij IJsbeer 24 aug 2015 Ik keek vanuit onze hut door het raampje met een verrekijker iets wat ik niet eerder had gedaan het heeft weinig zin want het raampje is erg klein naar een of andere suffe meeuw Ineens verschijnen er drie zwemmende ijsberen in mijn vizier Een moeder met twee jongen Op hetzelfde moment wordt het ook via de intercom omgeroepen en rennen we allemaal naar het dek zag ik ze nog net achter een ijsschots verdwijnen Ze hadden geen behoefte aan pottekijkers zo leek het Andere passagiers zagen vanaf het achterdek nog een moeder met jong op een schots staan maar die was heel ver weg Later die dag gingen we nog op zodiac cruise om het landschap vanaf het water te bekijken We zijn heel dicht langs een gletsjer gevaren zo dicht als het nog veilig is 400 m Naast de gletsjer waren morenen te zien Dat zijn een soort kleine heuveltjes zand en kleine steentjes Dit materiaal heeft de gletsjer meegesleept maar ondertussen is dat deel van de gletsjer weggesmolten en blijft er dus een soort donker maanlandschap over Ja ook voor geologen is het hier een paradijsje Op een gegeven moment kregen we een oproep vanaf het schip dat ze verderop een ijsbeer hadden gespot Dus alle 9 zodiacs gaan in de hoogste versnelling rechtsomkeert En ja hoor op het land loopt een reusachtig beest rustig te slenteren Dit moet wel een mannetje zijn gezien de grootte Hun normale loopsnelheid is 10 km per uur Nu snappen we waarom we ze echt niet tegen willen komen als we op het land lopen Ze lopen ons er met gemak uit Op een gegeven moment keek hij steeds onze richting op en begon hij zelfs te rennen Dat was het teken voor ons om weg te gaan terug naar het schip en de beer met rust te laten Ocean Wide werkt met respect voor de natuur Nu varen we weer in de mist maar we kunnen toch aan land de eerste ploeg mag aan boord gaan van de zodiacs Zon onder zon op in 30 minuten 28 aug 2015 We stonden gisterochtend klaar om in de zodiacs te gaan om aan land te gaan toen er een ijsbeer gespot werd op het land En dan gaan we dus niet het land op We hebben toen een zodiac cruise gemaakt wat ook heel leuk is We zagen weer een kolonie walrussen en een

    Original URL path: http://www.sees.nl/index.php?nr=108 (2016-02-10)
    Open archived version from archive